Mayo Clinic Yeni Bir Tip Uyku Apnesi Keşfetti

[Kafka]

Şu ana dek bildiğimiz iki tip uyku apnesi vardı, şöyle bir hatırlarsak:

Tıkayıcı tipte uyku apnesi boğazdaki kasların havanın geçeceği alanı kapatacak şekilde gevşemesi sonucunda oluşur. Bu kaslar yumuşak damağa, küçük dile, yutağa ve dile aittir. Bu kaslar gevşediğinde nefes alma sırasında hava yolu daralır ve bir süre için solunum durur. Bunun sonucunda kandaki oksijen miktarı azalır, beyin bu azalmayı algılar ve uyku derinliğini azaltarak hava yolunun tekrar açılmasını sağlamaya çalışır. Uyku derinliğinin azalmasını takiben bazı kişilerde bir iki kısa derin nefes alma ile, bazı kişilerde ise şiddetli horlama ve yutkunma sesleri ile solunum tekrar başlatılır. Bu derecede uyku apnesi olduğunda derin uykuya geçmek hiç mümkün olmaz, kişi bütün uykusunu solunum çabası içinde geçirir ve gündüz uyuma ihtiyacı duyar. Uyku apnesi olan kişiler genellikle uykularının bölündüğünün farkında değildir ve iyi uyuduklarını zannederler.

Merkezi tipte uyku apnesi çok daha nadir görülür ve beyinin solunumu kontrol eden kaslara doğru sinyaller göndermemesi sonucunda ortaya çıkar. Kanda karbondiositin artması ve oksijenin azalması uyanma ile sonuçlanır. Merkezi tipte uyku apnesi olan hastalar uyanma dönemlerini tıkayıcı tipte apnesi olan kişilere göre daha fazla hatırlarlar.

Yeni keşfedilen uyku apnesi tipi, bu iki tip uyku apnesinin bileşiminden oluşuyormuş, bu nedenle complex (bileşik,karışık) uyku apnesi adı verilmiş.

Complex uyku apnesi olan hastalar önce tıkayıcı uyku apnesi belirtileri gösteriyorlarmış ama solunum yollarını hava basıncıyla açmaya yarayan cpap cihazı ile tedavilerine başlandıktan sonra da uykularında düzgün nefes alamayıp bu sefer merkezi uyku apnesinin belirtilerini göstermeye başlıyorlarmış.

Yazının orjinali için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz:
http://www.sciencedaily.com/releases/2006/09/060901161349.htm

Tedavisiyle ilgili araştırmalar devam ediyormuş.

[şehrazad]

Yapılan araştırmada % 15 gibi bir oranda bu yeni tip apneye rastlanmış yanlış anlamadıysam.
Bu oranda hasta cpap cihazıyla tedavi olamamış.
Tedavi için yeni cihazlar geliştiriliyormuş.
Acaba bunca zamandır o yüzde 15 oranındaki hastayı nasıl tedavi ediyorlardı? Ameliyatla mı?

[uyku_lab._teknisyeni]

Şu ana dek bildiğimiz iki tip uyku apnesi vardı, şöyle bir hatırlarsak:

Tıkayıcı tipte uyku apnesi boğazdaki kasların havanın geçeceği alanı kapatacak şekilde gevşemesi sonucunda oluşur. Bu kaslar yumuşak damağa, küçük dile, yutağa ve dile aittir. Bu kaslar gevşediğinde nefes alma sırasında hava yolu daralır ve bir süre için solunum durur. Bunun sonucunda kandaki oksijen miktarı azalır, beyin bu azalmayı algılar ve uyku derinliğini azaltarak hava yolunun tekrar açılmasını sağlamaya çalışır. Uyku derinliğinin azalmasını takiben bazı kişilerde bir iki kısa derin nefes alma ile, bazı kişilerde ise şiddetli horlama ve yutkunma sesleri ile solunum tekrar başlatılır. Bu derecede uyku apnesi olduğunda derin uykuya geçmek hiç mümkün olmaz, kişi bütün uykusunu solunum çabası içinde geçirir ve gündüz uyuma ihtiyacı duyar. Uyku apnesi olan kişiler genellikle uykularının bölündüğünün farkında değildir ve iyi uyuduklarını zannederler.

Merkezi tipte uyku apnesi çok daha nadir görülür ve beyinin solunumu kontrol eden kaslara doğru sinyaller göndermemesi sonucunda ortaya çıkar. Kanda karbondiositin artması ve oksijenin azalması uyanma ile sonuçlanır. Merkezi tipte uyku apnesi olan hastalar uyanma dönemlerini tıkayıcı tipte apnesi olan kişilere göre daha fazla hatırlarlar.

Yeni keşfedilen uyku apnesi tipi, bu iki tip uyku apnesinin bileşiminden oluşuyormuş, bu nedenle complex (bileşik,karışık) uyku apnesi adı verilmiş.

Complex uyku apnesi olan hastalar önce tıkayıcı uyku apnesi belirtileri gösteriyorlarmış ama solunum yollarını hava basıncıyla açmaya yarayan cpap cihazı ile tedavilerine başlandıktan sonra da uykularında düzgün nefes alamayıp bu sefer merkezi uyku apnesinin belirtilerini göstermeye başlıyorlarmış.

Yazının orjinali için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz:
http://www.sciencedaily.com/releases/2006/09/060901161349.htm

Tedavisiyle ilgili araştırmalar devam ediyormuş.

İngilizcem iyi olmadığı için sayfadan çok bişey anladığımı söyleyemem ama bildiğim bişey var ki oda apne çeşidinin 2 değil 3 olduğudur.
1-Obstrüktif Apne=Tıkanmaya bağlı (Yukarıdaki tıkayıcı apne) 2-Santral Apne (Yukarıdaki merkezi apne) 3-Mixt Apne (Verilen sayfadaki apne bunu tarifliyor gibi)
1-Obstrüktif Apne:Tıkanıklık başlar ve beyin bu tıkanıklığı açmak için uykuyu yüzeyelleştirerek karın ve göğüsün daha fazla çalışmasını sağlar.
2-Santral Apne:Nefes (solunum) durur ve beyin bu olaya kayıtsız kalır.Yani yaptığı işlem karın ve göğüsü çalıştırmak değil hastayı uyandırmaktır.
3-Mixt Apne:Tıkanıklık (solunum durması) başlar,beyin kayıtsız kalır,bir süre sonra beyin olaya müdahale eder.Yani karın ve göğüs nefes almak için çaba sarfetmeye başlar ki malum sonuç hastada arousal (bilinçsiz uyanmada denilebilir) denilen olay gelişir.Bunun tam terside olabilir.Yani solunum durur,karın ve göğüs bir süre çalışır,sonra onlarda kaderine razı olur yani durur.Bu tür apnelerde obstrüktif yani tıkanmaya bağlı apne sınıfında kabul edilir ve skorlarkende o şekilde skorlanır.yukarıdaki yazıda söylendiği gibi bu hastalara CPAP Titrasyonu uygulanırken tıkanıklık esnasında basınç artırılınca apneler santral karaktere dönüşebilir ve bu da basıncın fazla geldiği,hastanın bu basıncı tolere edemediği anlamına gelir.
Söylediğim gibi ingilizcem iyi olmadığı için linkteki sayfadan çok bişey anlamadım ama benim anlattıklarım bilinen şeyler.Belki bunlara yeni bulunan birşeyler eklenmiş olabilir.Onun içinde Mayo klinik bu şekilde bir başlık atmış olabilir...
Saygılar..!
Bu arada yukarıda ki üslubum umarım argo değildir. ''beyin kayıtsız kalır'' vs.:s4: :s4: :s4:

[Kafka]

3-Mixt Apne:Tıkanıklık (solunum durması) başlar,beyin kayıtsız kalır,bir süre sonra beyin olaya müdahale eder.Yani karın ve göğüs nefes almak için çaba sarfetmeye başlar ki malum sonuç hastada arousal (bilinçsiz uyanmada denilebilir) denilen olay gelişir.Bunun tam terside olabilir.Yani solunum durur,karın ve göğüs bir süre çalışır,sonra onlarda kaderine razı olur yani durur.Bu tür apnelerde obstrüktif yani tıkanmaya bağlı apne sınıfında kabul edilir ve skorlarkende o şekilde skorlanır.yukarıdaki yazıda söylendiği gibi bu hastalara CPAP Titrasyonu uygulanırken tıkanıklık esnasında basınç artırılınca apneler santral karaktere dönüşebilir ve bu da basıncın fazla geldiği,hastanın bu basıncı tolere edemediği anlamına gelir.

Söylediğiniz doğru, yazıda complex apne olarak bahsedilen "yeni" apne tipi cpap uygulanırken iyileşmeyen ve santral karaktere dönüşen apne tipi olarak anlaşılıyor.

İlginç olan bu tip apneden uykuyla ilgili hiçbir türkçe ya da ingilizce sitede bahsedilmemesi. Varsa yoksa tıkayıcı apne.

Bir tek şimdi tekrar ararken http://sleepdisorders.about.com diye bir sitede gördüm.

-Türk Uyku Araştırmaları Derneği
- Uyku Laboratuvarı Teknisyenleri Derneği
- Prof. Dr. Hakan Kaynak, Dr. Bülent Çiftçi gibi uyku konusunda ihtisaslaşmış
bu konuda web sitesi açmış, uyku merkezleri olan doktorlar.
- Somnostar, Bayındır Hastanesi gibi uyku merkezleri konusunda iddialı kurumlar
- American Sleep Apnea Association
- National Sleep Foundation ve daha nice sitede bu bilgiye ulaşamadım.
(Yoksa internet yeterli bir bilgi kaynağı değil mi gerçekten :sus: )

Mayo Clinic'in bu keşfi 04.09.2006 tarihinde yayınlanmış gözüküyor.

Siz üçüncü tip uyku apnesi hakkındaki bilgiye ne zamandır sahipsiniz çok merak ediyorum :confused:

[uyku_lab._teknisyeni]

Sayın Kafka.Aslında bu konuda bence de çok haklısınız.Bence bu apne tipi obstrüktif olarak kabul gördüğü için ayrı bir başlık olarak ele alınmıyordur.Bu tabii ki şahsi düşüncemdir.Yine tekrar etme ihtiyacı hissediyorum;ingilizcem iyi olmadığı için linkten çok iyi yararlanamadım ama belki de o sayfada mixt apne üzerine yeni keşfedilmiş birşeyler anlatılıyor olabilir.
Bu apne tipini uyku camiasında (biraz tuhaf gibi ama genelde bu tabir kullanılıyor) bilmeyen yoktur diye tahmin ediyorum.Çünkü ben bu işe başladığımdan itibaren bu apne çeşidini biliyordum.Ki bir uyku teknisyeni için bu apneleri bilmek ve ayırdetmek çok önemlidir.Eğer bilmezse CPAP vb. gibi bazı işlemleri yapamaz.En azından etkin yapamaz diye düşünüyorum...

Saygılar..!!!

[Kafka]

Yazıda sizin mixt apne dediğiniz tür apneden yeni keşfedilmiş olarak bahsediliyor.
Sadece kullandıkları tabir complex apnea.

Yeni bir keşifmiş gibi bahsedilmesinin haberi yayınlayan sitenin bir hatası olabileceğini düşünmeye başladım. Çünkü Mayo Clinic'in kendi sitesinde sleep apnea olarak arama yapıldığında obstructive (tıkayıcı), central (merkezi) ve complex (mixed) olmak üzere üç çeşit apneden bahsediliyor:

www.mayoclinic.com/health/sleep-apnea/DS00148

Mayo Clinic,1900'lü yılların başında açılmış. Kitaplarını Türkçeye çeviren Güneş Tıp Kitabevi tarafından bugün 2000'in üstünde hekim ve bilim adamıyla, güvenilir bir sağlık danışmanlığı kaynağı olduğu söyleniyor: http://www.gunestipkitabevi.com/gunestipkita/mayo_clinic.asp.

Ama bu Türkçe ve İngilizce hemen hemen hiçbir uyku rahatsızlığı ile ilgili sitede bu üçüncü tür uyku apnesinden neden bahsedilmediğini açıklamıyor.

Uyku camiasında çalışan siz uyku teknisyenlerinin bu konuda bilgi sahibi olması rahatlatıcı. Yoksa dediğiniz gibi cpap cihazıyla tedavi çok zorlaşıyor.
Hatta yazının devamında "uyku lab. tıkayıcı sleep apnesi varmış gibi görülen, o yüzden cpap tedavisi uygulanan ama tedaviye cevap vermeyip merkezi uyku apnesi belirtileri gösteren hastaların yıllar sonra bu araşırma neticesinde kategorize edilebildiklerinden, henüz efektif bir tedavi olmadığından ama bu hastalarda gözüken semptomları giderecek hava basıncı makineleri üzerinde çalışıldığından bahsedilmiş.

En merak uyandırıcı husus buradaki mixed uyku apneli hastaların nasıl tedavi edildiği.

Rica etsem bu konuda biraz bilgi verebilir misiniz?

[uyku_lab._teknisyeni]

En merak uyandırıcı husus buradaki mixed uyku apneli hastaların nasıl tedavi edildiği.Sayın Kafka.Bu konuda ufak bir araştırma yapmam gerekiyor.Çünkü bu durumla şimdiye kadar hiç karşılaşmadım,sadece teorik olarak biliyorum.Yani şimdiye kadar tolere edemeyen hastam olmadı.Sadece şu an için bi tahminde bulunabilirim oda BİPAP işlemi yapılıyordur diye düşünüyorum.

Saygılar..!

[uyku_lab._teknisyeni]

arkadaşlar bu konu hakkında öğrenebildiklerimi sizinle paylaşmak istedim..bu tip durumlarda hastaların rahat uyumasını sağlamak işin temelini oluşturuyor..bu apneler tam olarak giderilemese bile en aza indirilmesi şu anki koşullarda uygun görülen durum..yani tam gideremiyorsan (örneğin 8 CMH2O basınçta minimal sayıda mixt apne var,9 CMH2O basınçta apneler santral karaktere dönüşüyor) bu durumda 8 cmh2o basınç optimal basınç olarak kabul ediliyor..tabiki bazı parametrelerinde uygun olması gerekiyor..durum değerlendirmesi yapılarak auto CPAP veya son çare olarakta gece içinde BİPAP işleminede geçilebiliyormuş..

Saygılar...